درمان سرطان واکسینه و ژنتیکی میشود؛ کشف سرنخهای بیماری در دی ان ای
سالهای سال است که سرطان درد بی درمان به حساب میآید اما در قرن بیست ویکم با پیشرفت فناوریهای نوین، چند روش برای مقابله با آن ابداع شد و این روند اکنون در حال تکامل است.
محققان حوزههای مختلف در سالهای اخیر دانش خود را به کار گرفتهاند تا تومورهای سرطانی را مهار کنند. اکنون درمان سرطان فقط به جراحی، شیمی درمانی و پرتو درمانی محدود نمیشود. توسعه واکسنهای شخصی سازی شده، استفاده از هوش مصنوعی برای تشخیص و ردیابی زودهنگام سرطان و همچنین توسعه داروهای جدید، ابزارهای مهندسی ژنتیک، بررسی دی ان ای انسان و غیره برای مقابله با انواع مختلف سرطان به کار گرفته میشوند. هرچند برخی از این نوآوریها در مراحل اولیه هستند اما نویدبخش توسعه درمانی جدید برای سرطانها هستند.
واکسن مخصوص برای هر بیمار مبتلا به سرطان
یکی از دستاوردهای جدید در زمینه سرطان ساخت واکسنهای شخصی سازی شده برای بیماران مبتلا به آن است. به زودی هزاران نفر از افراد مبتلا به سرطان در انگلیسی میتوانند در آزمایش واکسنهای جدید سرطان شرکت کنند.
این نوع درمان طوری طراحی شده تا سیستم ایمنی بدن را برای هدف گرفتن سلولهای سرطانی و کاهش ریسک بازگشت بیماری آماده کند. همچنین کارشناسان امیدوارند واکسنهای مذکور عوارض جانبی کمتری نسبت به شیمی درمانی معمول داشته باشند. تاکنون ۳۰ بیمارستان به پروژه «راه اندازی واکسن سرطان»( Cancer Vaccine Launch Pad) پیوستهاند. در این پروژه از همان فناوری ام آر ان ای که در واکسنهای کووید استفاده شد بهره گرفته میشود و به بیماران تزریق میشود. بیش از ۲۰۰ بیمار از انگلیس، آلمان، بلژیک، اسپانیا و سوئد تا ۱۵ دوز از واکسنهای شخصی سازی دریافت میکنند. پیش بینی میشود این تحقیق تا ۲۰۲۷ میلادی تکمیل شود.
آزمایشی برای شناسایی ۱۸ سرطان در مراحل اولیه
از سوی دیگر محققان آمریکایی تستی ابداع کردهاند که میتواند ۱۸ سرطان را در مراحل اولیه شناسایی کند تست شرکت Novelna به جای روشهای تهاجمی و پر هزینه، پروتئینهای خون بیمار را تحلیل میکند. در آزمایشی که روی ۴۴۰ فرد مبتلا به سرطان انجام شد، این تست سرطان را در مرحله اولیه در مردان با دقت ۹۳ درصد و در زنان با دقت ۸۴ درصد شناسایی کرد.
محققان معتقدند یافتههای مذکور مسیر را برای ایجاد تستهای ردیابی چند نوع سرطان که دقت بالایی دارند و ارزان هستند، فراهم میکند. چنین تستهایی را میتوان برای مقیاس کلان اجرا کرد. هرچند اکنون این تست در مراحل اولیه است زیرا نمونه مورد بررسی کوچک است و از سوی دیگر اطلاعات درباره شرایط مشابه وجود دارد. به همین دلیل تست را میتوان نقطه آغازی برای توسعه نسل جدیدی از تستهای ردیابی سرطان در مراحل اولیه آن دانست.
آنکولوژی دقیق
به گفته سیژن وانگ مدیر ارشد شرکت «Genetron Health» آنکولوژی دقیق بهترین اسلحه برای شکست دادن سرطان است. این فرایند شامل مطالعه ترکیبات ژنتیک و مشخصات مولکولی تومورهای سرطان در هر بیمار است. آنکولوژی دقیق تغییرات در سلولهایی که ممکن است سرطان را ایجاد کنند و گسترش دهند، شناسایی میکند.
پس از به کارگیری این روش میتوان درمانهای شخصی سازی شده را توسعه داد. پروژه ۱۰۰ هزار ژنوم که به سرویس سلامت ملی انگلیس تعلق دارد به طور موفقیت آمیز دادههای ژنومیک را با درمانهای موثر یکپارچه کرده است. درمانهای مبتنی بر آنکولوژی دقیق برخلاف درمانهای عمومی مانند شیمی درمانی، هدفمند هستند و بافتها و سلولهای خاص را هدف میگیرند. این بدان معناست که به سلولهای سالم کمتری آسیب میرسانند و در نتیجه عوارض کمتری دارند.